Wat te doen bij mondholtekanker

Belangrijkste feiten in het kort

• Definitie: Mondholtekanker is een kwaadaardige tumor in de mond en keel die zich via de lymfeklieren en de bloedbaan kan verspreiden, waardoor uitzaaiingen in andere organen kunnen ontstaan.
• Symptomen: De eerste tekenen van mondholtekanker kunnen witte, rode of grijze vlekken zijn die niet kunnen worden weggeveegd, evenals ruwe of verharde plekken. Gevoelloosheid kan ook een aanwijzing zijn voor mondholtekanker.
• Oorzaken: Regelmatig roken en alcohol drinken kunnen uw kans op het ontwikkelen van mondholtekanker drastisch verhogen. Slechte mondhygiëne, HPV-infecties en voortdurende irritatie van het mondslijmvlies kunnen ook de groei van kankertumoren veroorzaken.
• Diagnose: Een arts onderzoekt de mondholte en keel grondig en neemt een weefselmonster. Als uw arts mondholtekanker vermoedt, worden er MRI- of CT-scans gemaakt en beoordeeld.
• Behandeling: Meestal is een operatie nodig om de tumor te verwijderen. Dit kan worden gecombineerd met bestraling en/of chemotherapie.
• Prognose: Hoe eerder mondholtekanker wordt ontdekt, hoe groter de kans op herstel. Het gemiddelde vijfjaarsoverlevingspercentage is 50 procent.
• Preventieve maatregelen: Als u geen mondholtekanker wilt krijgen, moet u zeker stoppen met roken en zo min mogelijk alcohol drinken. Verder zijn een goede mondhygiëne en regelmatige controles ook belangrijk.

Definitie van mondholtekanker

Om mondholtekanker te definiëren, moeten we eerst begrijpen wat kanker precies is. Iedereen heeft wel eens van kanker gehoord en weet dat het een ernstige en slopende aandoening is. Maar wat kanker veroorzaakt, is niet altijd duidelijk.

Uitweiding: wat is kanker precies?

De cellen in ons lichaam worden voortdurend vernieuwd – sommige sneller, andere langzamer. De oude cellen sterven af en worden vervangen door jongere cellen met dezelfde genetische informatie. Dat is een volkomen normale lichaamsfunctie. Kanker ontstaat wanneer er een onbalans optreedt en cellen met gewijzigde genetische informatie niet door het lichaam worden herkend en vernietigd. Deze gewijzigde kankercellen vermenigvuldigen zich sneller dan de niet-kankercellen, waardoor ze geleidelijk de gezonde cellen verdringen. Bovendien sterven deze gemuteerde cellen niet af wanneer ze dat zouden moeten doen en vermenigvuldigen ze zich ongecontroleerd.

Het wordt gevaarlijk wanneer de kankercellen – die niet door het immuunsysteem worden herkend – zich via de bloedbaan of het lymfestelsel naar andere delen van het lichaam verspreiden en zich als uitzaaiingen in vitale organen ontwikkelen, waardoor hun juiste werking wordt belemmerd. 

Wat is mondholtekanker precies?

Mondholtekanker (technische term: plaveiselcelcarcinoom van de mond) verwijst naar een kwaadaardige tumor in de mondholte en keel. In 95 procent van de gevallen ontstaat de kanker in het plaveiselcelepitheel, de bovenste laag van het mondslijmvlies.

Metastasen ontwikkelen zich vaak in de lymfeklieren. Metastasen kunnen zich echter ook via de bloedbaan in andere organen vormen, bijvoorbeeld in de longen, lever en bijnieren.

Deze afbeeldingen tonen plaveiselcelcarcinoom in de mondholte als foto en als scanning-elektronenmicroscopiebeeld (SEM). Op het laatste beeld is duidelijk te zien dat de kankercellen ongecontroleerd groeien en gezond weefsel verdringen.

Frequentie van mondholtekanker

Plaveiselcelcarcinomen in de mondholte maken ongeveer vijf procent uit van alle kwaadaardige tumoren. In Duitsland wordt jaarlijks bij ongeveer 12.000 mensen mondholtekanker vastgesteld. In Zwitserland zijn dat er ongeveer 1200. Bovendien is ongeveer twee derde van de getroffenen man. Het aantal vrouwen dat de ziekte krijgt, neemt echter toe. Bij mannen staan plaveiselcelcarcinomen in de mond op de zevende plaats van meest voorkomende kwaadaardige tumoren – bij mannen onder de 50 komt mondholtekanker op de tweede plaats, na zaadbalkanker.

Het grootste risico lopen mannen tussen 55 en 65 jaar en vrouwen tussen 50 en 75 jaar. Er zijn echter steeds meer jonge mensen die mondholtekanker krijgen, bijvoorbeeld twintigers en dertigers. Ongeveer tien procent van de getroffenen is jonger dan 50 jaar op het moment van de diagnose. Mondholtekanker komt zeer zelden voor bij kinderen.

Wereldwijd wordt jaarlijks bij ongeveer 200.000 tot 350.000 mensen mondholtekanker vastgesteld – en dit aantal zal in de toekomst alleen maar toenemen. 

Prognose: hoe groot is de kans op herstel van mondholtekanker?

Hoe eerder mondholtekanker wordt ontdekt, hoe groter de kans op herstel. In 80 tot 90 procent van de gevallen kan mondholtekanker zelfs worden genezen als deze in een vroeg stadium wordt ontdekt. Dat gezegd hebbende, wordt 70 procent van de plaveiselcelcarcinomen in de mond pas in een vergevorderd stadium gediagnosticeerd, wat de behandeling moeilijker en minder effectief maakt. Studies tonen aan dat bij mensen die aanvankelijk goed op de behandeling reageerden, vaak binnen twee jaar een terugval optreedt. Ook hier geldt dat het risico hierop veel groter is als de mondholtekanker bij de diagnose al in een vergevorderd stadium is.

Helaas kunnen we geen algemene voorspellingen doen over de duur en effectiviteit van behandelingen, omdat deze afhankelijk zijn van veel individuele factoren.

Belangrijke factoren die van invloed zijn op de prognose zijn echter:

• Grootte van de tumor
• Verspreiding van de ziekte (met name de ontwikkeling van uitzaaiingen in de lymfeklieren)
• De agressiviteit van de tumor

Levensverwachting van mensen met mondholtekanker

De waarde die doorgaans wordt gebruikt om de overlevingskansen van kankerpatiënten aan te geven, is het gemiddelde vijfjaarsoverlevingspercentage. Deze waarde geeft het percentage patiënten aan dat vijf jaar na de diagnose van de ziekte nog in leven is. Voor patiënten bij wie mondholtekanker is vastgesteld, is deze waarde 50 procent. Dit betekent ook dat 50 procent van de gediagnosticeerde patiënten binnen vijf jaar aan de ziekte zal overlijden. De andere 50 procent is genezen of leeft langer dan vijf jaar ondanks mondholtekanker.

Symptomen: hoe wordt mondholtekanker ontdekt?

Mondholtekanker komt voor in verschillende stadia van progressie. Om de ziekte zo vroeg mogelijk te herkennen, moet u de kenmerkende symptomen kennen. 

Eerste tekenen van mondholtekanker

Deze tekenen kunnen in het algemeen wijzen op de ontwikkeling van mondholtekanker:

• Vlekken in uw mondholte: Let vooral op witte, grijze of rode vlekken in de mondholte die niet kunnen worden weggeveegd. Veel mensen doen deze af als drukplekken die worden veroorzaakt door een kunstgebit of bijtwonden. Als deze vlekken niet binnen ongeveer 14 dagen verdwijnen, moet u ze zeker door uw arts laten controleren.
• Ruwe, harde vlekken in uw mond
• Gevoelloosheid van de lippen, tanden of tong
• Slechte adem
• Bloedingen (zonder dat het mondslijmvlies beschadigd is)
• Pijn bij het kauwen of slikken
• Overmatige speekselvloed
• Zweren die gemakkelijk bloeden maar niet genezen
• Zwelling in uw mond
• Gevoel van een vreemd voorwerp in de mondholte
• Gevoelloosheid die de beweeglijkheid van de tong beperkt
• Moeite met praten
• Kunstgebitten die niet meer goed passen
• Branderig gevoel van het mondslijmvlies
• Loszittende tanden
• Hoofdpijn
• Nekpijn
• Chronische hoest, inclusief bloed ophoesten
• Vergrote lymfeklieren
• Keelpijn
• Oorpijn

Hoe maak je onderscheid tussen mondholtekanker en aften?

In een vroeg stadium kunnen aften en mondholtekanker erg op elkaar lijken. In beide gevallen kunnen er witte vlekken in de mondholte verschijnen. Aften zijn echter gewoon een overreactie van het immuunsysteem op stress of een ziekte en verdwijnen meestal binnen twee weken als ze niet worden behandeld. Mondholtekanker daarentegen wordt erger in plaats van beter als er niets aan wordt gedaan.

Lees meer: ​​Orale aften

Vergevorderd stadium

Als mondholtekanker niet in een vroeg stadium wordt herkend, verergeren de symptomen en kunnen er nieuwe symptomen ontstaan:

• Open wonden
• Knobbels
• Vermoeidheid/lethargie
• Verlies van eetlust
• Verminderde capaciteiten
• Gewichtsverlies
• Uitzaaiingen in de halslymfeklieren en andere organen
• De tumor breekt door de huid heen of groeit in het kaakbot

Waar komt mondholtekanker voor?

Mondholtekanker kan overal in de mondholte ontstaan. Er bestaan de volgende soorten mondholtekanker:

• Tongkanker (technische term: plaveiselcelcarcinoom van de tong)
• Lipkanker (technische term: plaveiselcelcarcinoom van de lippen)
• Tandvleeskanker (technische term: plaveiselcelcarcinoom van het tandvlees)
• Mondbodemkanker (technische term: plaveiselcelcarcinoom van de mondbodem)
• Kanker van het gehemelte (technische term: plaveiselcelcarcinoom van het gehemelte)
• Kaakbotkanker (technische term: plaveiselcelcarcinoom van het kaakbot)
• Amandelkanker (technische term: plaveiselcelcarcinoom van de amandelen)
• Speekselklierkanker (technische term: parotisklier tumor)

Mondholtekanker kan zich ook aan de binnenkant van de wangen ontwikkelen. Er bestaat echter geen technische term voor dit type mondholtekanker.

Oorzaken en risicofactoren: Wat veroorzaakt mondholtekanker?

De precieze oorzaken van mondholtekanker zijn nog niet volledig bekend. Medische professionals vermoeden dat er een erfelijke component bij betrokken is. Dat gezegd hebbende, is het wetenschappelijk bewezen dat bepaalde levensgewoonten het risico op het ontwikkelen van mondholtekanker aanzienlijk verhogen. In uitzonderlijke gevallen kan mondholtekanker echter ook zonder aanwijsbare reden ontstaan.

Mondholtekanker door roken en alcoholgebruik

Rokers die regelmatig alcohol drinken, hebben 30 keer meer kans op mondholtekanker dan mensen die geen tabak gebruiken en zeer weinig alcohol drinken. Dit komt doordat de nitrosaminen in sigarettenrook de cellen kunnen binnendringen en hun genetisch materiaal kunnen veranderen. Niet elke roker krijgt echter mondholtekanker en niet elke mondholtekankerpatiënt is een roker. Ongeveer 25 procent van de mensen die door de ziekte worden getroffen, behoort niet tot deze risicogroep.

Slechte mondhygiëne en irritatie van het mondslijmvlies

Slechte mondhygiëne en voortdurende irritatie van het mondslijmvlies – bijvoorbeeld door slecht passende kunstgebitten, tandvullingen of scherpe tanden – zijn ook mogelijke oorzaken van mondholtekanker. 

Humane papillomavirussen (HPV) 

Humane papillomavirussen (HPV) zijn aangetroffen in sommige mondtumoren. Deze HPV's staan vooral bekend als veroorzakers van baarmoederhalskanker en kunnen worden overgedragen via orale seks. Mannelijke rokers die vijf of meer vrouwelijke orale sekspartners hebben gehad, lopen een verhoogd risico op het ontwikkelen van mondholtekanker. HPV-infecties zijn de belangrijkste oorzaak van mondholtekanker bij mensen onder de 30 jaar. Ze zijn een bijzonder veel voorkomende oorzaak van mondholtekanker in de keel en amandelen. Ongeveer 70 procent van de carcinomen in deze gevallen houdt verband met HPV. 

Lees meer: ​​Wat te doen bij een HPV-infectie?

Slechte voeding

Een slechte voeding kan ook het risico op mondholtekanker verhogen. Dit geldt met name voor een dieet met veel vlees en verkoold en sterk gefrituurd voedsel. Het bakken en grillen van voedingsmiddelen die nitriet bevatten, zoals gezouten vlees of worst, kan kankerverwekkende nitrosaminen produceren. 

Diagnose: hoe stellen artsen mondholtekanker vast?

Als u ook maar het geringste vermoeden heeft dat u mondholtekanker heeft, raadpleeg dan zo snel mogelijk een arts om te voorkomen dat de ziekte zich door uw lichaam verspreidt. Hieronder vindt u alles wat u moet weten over het vroegtijdig diagnosticeren van kanker:

Naar welke arts moet u gaan als u mondholtekanker vermoedt?

Tandartsen, KNO-artsen en orthodontisten herkennen vaak afwijkingen in de mondholte tijdens routinecontroles of behandelingen voor andere mondziekten. Als er een vermoeden bestaat van mondholtekanker, kunt u eerst naar uw huisarts gaan voor een controle. Deze zal u vervolgens doorverwijzen naar een KNO-arts of een oncoloog, een arts die gespecialiseerd is in de behandeling van kanker. Sommige tandartsen en oncologen bieden ook speciale medische onderzoeken aan voor vroegtijdige opsporing. Uw huisarts is uw eerste aanspreekpunt om uw zorgen te bespreken.

Welke onderzoeken worden uitgevoerd om mondholtekanker te diagnosticeren?

Als er een vermoeden bestaat van mondholtekanker, zal de arts eerst uw mond en keel onderzoeken met een endoscoop en een klein stukje weefsel (biopsie) afnemen om te bepalen of er tumorcellen aanwezig zijn. Aan de hand van het stukje weefsel kan worden vastgesteld of er al een tumor is gegroeid of dat de mondholtekanker zich nog in een vroeg stadium bevindt, om welk type tumor het gaat en hoe agressief deze is.

De volgende aanvullende onderzoeken kunnen worden uitgevoerd om de ernst van de tumor te bepalen en mogelijke uitzaaiingen op te sporen:

• CT-scans (computertomografie) of MRI-scans (magnetische resonantiebeeldvorming) van de hals en de tumor zelf
• Echografieën van de cervicale lymfeklieren
• Röntgenfoto's van de boven- en onderkaak

De arts zal beslissen welke diagnostische procedures het meest geschikt zijn voor uw aandoening. 

Classificatie van de tumor

Het type behandeling en de kansen op herstel hangen voornamelijk af van de grootte van de tumor en of deze op het moment van diagnose al dan niet is uitgezaaid, en van de feitelijke eigenschappen van het tumorweefsel.

Bepaling van de gelijkenis met normale mondslijmvliescellen

Hoe groter de gelijkenis tussen de kankercellen en de normale gezonde cellen, hoe groter de kans dat de behandeling succesvol is. Medische professionals onderscheiden vier graden van tumoren:

• G1: De kankercellen lijken over het algemeen nog op normale gezonde cellen. Dit betekent dat de tumor minder agressief en kwaadaardig is.
• G2: De kankercellen lijken niet meer op normale gezonde mondslijmvliescellen; de tumor is kwaadaardig.
• G3: De kankercellen vertonen weinig gelijkenis met het gezonde weefsel en de tumor is kwaadaardig en agressief. Er kunnen uitzaaiingen ontstaan.
• G4: De tumor is zeer kwaadaardig en het tumorweefsel lijkt niet meer op normaal weefsel. Het heeft de neiging om zeer snel te groeien en kan ook uitzaaiingen vormen. 

TNM-classificatie

Medische professionals over de hele wereld gebruiken ook de TNM-classificatie om de grootte van de tumor en de aanwezigheid van lymfeklierbetrokkenheid en uitzaaiingen te bepalen.

Tumorgrootte (T):

• T0: Geen aanwijzingen voor een tumor
• TiS: Voorstadium van mondholtekanker dat alleen de bovenste cellaag aantast
• T1: Tumor is 2 cm of kleiner
• T2: De tumor is tussen de 2 en 4 cm in doorsnee
• T3: Tumor is meer dan 4 cm in doorsnee
• T4: De tumor is uitgezaaid naar aangrenzend weefsel (bijv. bloedvaten, zenuwen of botten), ongeacht de grootte ervan. 

Aangetaste lymfeklieren (N):

• N0: Geen lymfeklieren met kanker.
• N1: Kanker is uitgezaaid naar een lymfeklier
• N2: Kanker is uitgezaaid naar meerdere lymfeklieren.

Uitzaaiingen (M):

• M0: Er zijn geen uitzaaiingen gevonden.
• M1: Er zijn uitzaaiingen gevormd.

Hoe lager de TNM-score, hoe groter de kans op een succesvolle behandeling, omdat de tumor dan nog klein en gelokaliseerd is zonder metastasen.

Treatment of oral cavity cancer

The most suitable treatment is not approved by just one doctor but by a team of specialists from the following disciplines:

• Oral and maxillofacial surgery
• Odontology
• Ear, nose and throat surgery
• Radiotherapy
• Oncology
• Pathology
• Radiology
• If necessary: Neurosurgery and plastic surgery

In specialist clinics for oral cavity cancer, specialists meet at regularly scheduled multidisciplinary tumour conferences to discuss the cases of individual patients and to recommend the best therapeutic strategies. However, the final decision always lies with the patient.

An overview of the common forms of treatment for oral cavity cancer is presented below. For more details, refer to the “blue advisor” (blaue Ratgeber) published by German Cancer Aid (Deutsche Krebshilfe) or the patient guidelines on oral cavity cancer (Patientenleitlinie Mundhöhlenkrebs) – a comprehensive brochure crafted for patients by the Association of Scientific Medical Societies in Germany (Arbeitsgemeinschaft der Wissenschaftlichen Medizinischen Fachgesellschaften e. V., AWMF), in collaboration with the German Cancer Society (Deutsche Krebsgesellschaft e. V., DKG) and German Cancer Aid (Deutsche Krebshilfe, DKH). These documents also include important information about patients' rights.

Curative care and palliative care

If the cancer is still in the early stages and has not grown, the chances of recovery are good. This is referred to as curative care or treatment. In other words, the aim of treatment is to remove the tumour fully.

However, if the oral cavity cancer is already so advanced that it is incurable, for example because metastases have formed in vital organs and the disease is in its final stage, it is referred to as palliative care or treatment. In this case, the aim is not to remove the tumour and battle the cancer but to improve a patient’s quality of life and to focus on relieving their symptoms and prolonging their life. This is where, for example, drugs are used to stop the growth of the tumour (chemotherapy). 

Surgery and reconstruction with oral cavity cancer

Curative treatment of oral cavity cancer generally involves the surgical removal of the tumour under general anaesthetic. To be on the safe side, surgeons must also remove part of the healthy tissue. If all of the tumour can be safely removed during surgery, there is a good chance of it not coming back. And if the cancer has already spread to the lymph nodes, they are also taken out. Surgeons regularly remove the cervical lymph nodes on the affected side as a precautionary measure, even if no cancer cells have been found. Hidden lymph node metastases occur in about 20 to 40 per cent of patients with oral cavity cancer and are so small that they cannot be detected on scans.

Reconstruction of the affected area is often performed during the same surgical procedure. Wherever possible, surgeons take your own tissue from another part of the body, i.e. skin, muscle or bone, and transplant it to the area needing repair. In some cases, parts made of plastic or metal are also used. On the one hand, the aim of reconstruction is to ensure that essential functions, such as chewing, speaking, breathing and swallowing, can continue or be quickly restored after surgery; on the other hand, surgeons also try to restore the patient’s external appearance as far as possible. That said, it is not always possible to remove a tumour and perform reconstructive surgery during the same procedure. Sometimes one or several follow-up surgical procedures are necessary after the initial operation.

If the tumour cannot be removed fully, surgery is usually followed by radiotherapy and/or chemotherapy.

Radiation therapy for oral cavity cancer

Radiotherapy is a key measure in curative treatment and can be used either alone or in combination with surgery or chemotherapy. It helps boost the chance of recovery. Moreover, it involves a radiotherapist aiming high-energy X-rays directly at the tumour, thereby ensuring the cancer cells can no longer divide and ultimately die. Lower-intensity radiation is delivered to the tissue around the tumour. The radiotherapy treatment is divided into several sessions spread out over days or weeks – usually five times a week over a period of five to seven weeks.

Radiotherapy can also negatively affect nearby healthy cells. However, state-of-the-art technology allows the beams to be targeted directly at the tumour, therefore primarily killing the cancer cells. The individual treatment sessions normally last just a few minutes.

Usually, radiation is given through the skin to the area affected. In individual cases – with very small, slow growing tumours – radiotherapy can also be administered from inside the body.

Possible side effects of radiotherapy:

• Irritation of the skin and oral mucosa
• Dry mouth
• Altered taste sensation
• Difficulty swallowing
• Fluid retention
• Tiredness
• Headache
• Gastrointestinal problems
• Impaired fertility

Radiotherapy may also increase your risk of developing a second tumour.

Medical treatment of oral cavity cancer

In terms of medical treatment therapies, a distinction is made between chemotherapy and immunotherapy. In fact, both forms of therapy can be applied simultaneously as chemoimmunotherapy.

Chemotherapy

Chemotherapy involves patients being given drugs that prevent cell division and ensure that the tumour cannot spread further. In curative care, chemotherapy can be used alongside surgery or radiation therapy, and in palliative care it is the sole treatment. Chemotherapy is usually given in a hospital. Generally, the drugs are administered intravenously over a period of several days. The treatment is repeated at certain intervals – with two to three week breaks in between. The length of chemotherapy treatment is determined by how the tumour responds to it and how the patient tolerates it.

Chemotherapy destroys all rapidly dividing cells indiscriminately, meaning a large proportion of cancerous cells are affected but unfortunately so are healthy ones. Chemotherapy can, therefore, cause a number of side effects:

• Vomiting, nausea and diarrhoea
• Loss of hair
• Skin problems
• Infections of the oral mucosa
• Exhaustion and tiredness
• Weakened immune system
• Low number of red or white blood cells, poor blood cell count
• Damage to kidneys, liver, bone marrow and hearing
• Dry mouth
• Salivary gland dysfunction

Immunotherapy

Immunotherapy is used alone or alongside chemotherapy in the palliative care of oral cavity cancer patients. Rather than attacking cancer cells, immunotherapy works by activating the body's own immune system response against tumours. In cancer patients, the cancer cells have developed unique traits to evade the immune system and multiply unrecognised. To do so, they upregulate "checkpoint" molecules, which then prevent immune cells from attacking cancer cells. The drugs used in immunotherapy contain antibodies that can block checkpoints and thus expose the cancer cells to the immune system. This allows the immune system to recognise the cancer cells and to destroy them. Patients are also given the drugs intravenously.

Medical professionals expect immunotherapy to have fewer side effects on healthy cells than chemotherapy. Nevertheless, substantial side effects are not uncommon:

• Skin rashes
• Itching
• Magnesium deficiency
• Fever
• Chills
• Dizziness
• Shortness of breath
• Infection of the oral mucosa
• Elevated liver values
• Headache
• Diarrhoea, nausea and vomiting

Rehabilitation 

Treatment for oral cavity cancer is usually followed by rehabilitation – also known as rehab – to prepare patients both physically and mentally for a return to their everyday lives. Rehab can take place either in a specialised rehab clinic or on an outpatient basis. As a rule, a stay in a rehab clinic lasts three weeks. A team of experts specialising in physiotherapy, psychology, medicine, nursing and social work put together a programme to help people transition back into everyday life. The agenda includes, for example, exercise therapy, relaxation techniques, nutritional counselling, psychological support and group therapy, as well as further information about the disease. 

After-care

Seeing as oral cavity cancer can come back even after successful surgery or radiotherapy, it is important that patients attend regular after-care examinations to ensure that any recurrences or secondary cancers (metastases) can be detected and treated as early as possible. The after-care examinations can be performed by your family doctor or a clinical oncologist.

Supporting treatment measures

Cancer treatment is not just about fighting the tumour but also about keeping any side effects of the treatment to an absolute minimum. The following treatments, therefore, often go hand in hand with cancer treatment:

Dental treatment    

The most common side effects of radiotherapy for oral cavity cancer include infections of the oral mucosa and permanent dry mouth. Moreover, teeth, jaw bones and salivary glands may be damaged. If the salivary glands are permanently damaged, the effectiveness of saliva in maintaining a relatively neutral pH in the oral cavity is lost and a patient’s teeth are generally more susceptible to dental decay (radiation caries). If teeth have to be extracted during treatment, healing of the tooth socket may take longer than normal. It is, therefore, crucial that a dentist thoroughly examines and prepares the oral cavity prior to treatment: The dentist will remove plaque and tartar, fit dental fillings and, if necessary, extract teeth.

Important: Denture wearers should not wear their dentures during cancer treatment. This helps prevent the development of poorly healing pressure points.

Diet for oral cavity cancer patients

Infections and pain in the oral mucosa are not uncommon during oral cavity cancer treatment, making eating and chewing somewhat difficult. During this time, those affected should eat mainly pureed and soft foods and stay clear of acidic foods, such as oranges and lemons. Patients may also need to be fed intravenously for a short period of time.  

Speech therapy  

Surgery for the treatment of oral cavity cancer can also affect a person's ability to speak properly. Furthermore, they may experience problems swallowing. This is especially the case if parts of the tongue have had to be removed. Speech therapy is, therefore, often an integral part of cancer treatment and aims to restore the ability to speak properly.

Psycho-oncology support

Being diagnosed with cancer can be a huge shock, with many people experiencing anxiety and depression. Thankfully, psycho-oncologists are usually on hand to help. Psycho-oncologists offer a specialist psychological care service for people affected by cancer. Those affected often benefit from sharing their experiences of cancer as well as their fears and worries with a trusted health care professional. Family and friends can also be integrated in the psycho-oncology support of patients.

Additional care offers

There are numerous support organisations that provide comprehensive information about cancer and also offer assistance in everyday life and with any legal issues that may emerge. These include, for example, self-help groups, social services and cancer counselling charities. Moreover, there are also special programmes for relatives of people with cancer. Private health insurance companies and support organisations are able to signpost you to further services. 

Preventative measures: What you can do to prevent oral cavity cancer

Fortunately, there are a number of things you can do to prevent oral cavity cancer from developing in the first place. Remember, you have full control over the main causes: 

Quit smoking and drink less alcohol

Smokers who drink alcohol regularly – as previously mentioned – are 30 times more likely to get oral cavity cancer than those who do not use tobacco and consume very little alcohol. If you smoke and consume alcoholic drinks on a regular basis, you should perhaps consider kicking these habits.

Smoking not only increases the risk of developing oral cavity cancer but is actually top of the list of risk factors for all oral and dental diseases – from dry mouth to dental decay and periodontitis. Your lungs will also breathe a huge sigh of relief if you stop smoking, and your liver will be happy about the extended breaks from detoxifying alcohol.   

Thorough oral hygiene

Poor oral hygiene is also a risk factor when it comes to oral cavity cancer. Although toothbrushing is something we do every day, there are so many mistakes you can make – often without even knowing. We have put together an overview of the main elements for thorough oral hygiene below:

• Brush your teeth at least twice a day for three minutes each time, ideally in the morning after breakfast and at night before going to bed.
• Position the brush at a 45-degree angle where the teeth meet the gums and at an upward sloping angle in the upper jaw and a downward sloping angle in the lower jaw, making sure that half of the filaments always sit across your gums and the other half over your teeth.
• Brush your teeth from one side to the other gently and with very little pressure, using small, circular movements (in the upper and lower jaw focussing on the inner, outer and chewing surfaces)
• Use a soft toothbrush and a fluoride toothpaste to clean your teeth
• Clean the spaces between your teeth at least once a day with an interdental brush
• Clean your tongue once a day with a tongue scraper 

Regular check-ups

In addition to brushing your teeth thoroughly at home, you should also go and have your teeth examined regularly by a dentist. Since the trained eyes of a medical professional are more likely to recognise abnormalities in the oral mucosa than you are. Your dentist might even recommend having the area checked out by an ENT specialist.

Oral cavity self-examination

Check your oral cavity regularly for any signs of change. This applies in particular to white, red or grey spots that cannot be wiped off, as well as rough or hardened patches. As previously mentioned, have such spots checked by a doctor if they fail to disappear by themselves within 14 days.

The initiative "Let’s Talk About Mouth Cancer" recommends an easy 5-point check. All you need is your hands and a mirror:

1. Pull your lips up or down and look for any lumps, bumps or changes in texture.
2. Pull out your cheeks to look on the inside. Look for any white or red patches and use your thumb and forefinger to check for ulcers, lumps or tenderness.
3. Stick your tongue out and look at the surfaces for any changes in colour and texture. Pull your tongue out and look at both sides then lift the tip of your tongue to examine the underside.
4. Examine the floor of your mouth. Lift the tip of your tongue to the roof of your mouth and tilt forward your head. Gently press your index finger along the floor of your mouth to feel for any lump, bumps, swellings or ulcers.
5. Tilt back your head and open your mouth wide to check the roof of your mouth.